Yüksek Lisans'e dön

Bu Sayfa bas

Tezsiz Yüksek Lisans Programı

TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

Tezsiz Yüksek Lisans Nedir? 

Yüksek lisans programları tezli ve tezsiz olmak üzere 2’ye ayrılır. Aralarında belli farklar olmakla birlikte temelde akademisyen olmayı amaçlayanların tercihleri tezli yüksek lisans iken iş hayatında avantaj elde etmek için diğer bir deyişle akademisyen olma dışındaki amaçlar için tercih edilen yüksek lisans türü de tezsiz yüksek lisans eğitimidir.  Bununla birlikte akademisyen olma hedefi olmadığı halde tezli yüksek lisans eğitimini tercih eden iş dünyası çalışanları olduğu gibi, akademisyen olmayı amaçlayıp tezsiz yüksek lisans tercihi yapanlar da olabilir.  Bu konuda kesin çizgiler yoktur ancak akademisyen olmayı tercih edenlerin tezli yüksek lisans yapmaları önerilmektedir.


Amaç ve Kapsam
 

Tezsiz yüksek lisans programının amacı, öğrenciye mesleki konuda derin bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programını tercih edenler  çoğunlukla iş dünyasından gelenler olduğu için dersler genelde ikinci öğretim olarak uygulanır. Tezsiz yüksek lisans programları toplam 30 krediden az olmamak koşuluyla en az 10 adet ders ile bitirme projesi dersinden oluşur.  Bitirme projesi dersi kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, bitirme projesinin alındığı yarıyılda projesine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır. Üniversitenin ilgili senatosu tarafından belirlenen esaslara bağlı olarak tezsiz yüksek lisans programının sonunda yeterlik sınavı uygulanabilir. 

Öğrencinin alacağı derslerin en çok üç tanesi, (lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla), lisans derslerinden seçilebilir. 

Öğretim elemanları tezsiz yüksek lisans programına kayıt yaptıramaz. 

Danışman Atanması 

Tezsiz yüksek lisans programında, enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesi veya ilgili senato tarafından belirlenen niteliklere sahip bir öğretim görevlisini en geç birinci yarıyılın sonuna kadar belirler.  Danışman atanmasında bazen öğrencilere de seçme şansı tanınmaktadır. 
Süre 

Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi en fazla altı yarıyıldır. İlgili yönetmelikler uyarınca başarısız olan öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği bu süreden önce kesilebilir. 

Yüksek Lisans Diploması 

Kredili derslerini ve dönem projesini başarıyla tamamlayan yüksek lisans öğrencisine Yüksek Lisans Diploması verilir.

Yüksek Lisans Diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki (ABD) programın onaylanmış adı ve var ise verilen unvan bulunur.

Tezsiz Yüksek Lisans Başvuruları 

Üniversitelerin tezli yüksek lisans başvuru tarihleri ile tezsiz yüksek lisans başvuru tarihleri genelde birbirinden farklı zamanlarda olmaktadır.  Bazı üniversitelerde tezli yüksek lisans başvuruları mayıs haziran aylarında iken aynı üniversitenin tezsiz yüksek lisans başvuruları ağustos eylül aylarında yapılabiliyor. 

Başvuru tarihlerini kaçırmamak için başvuru yapmak istediğiniz enstitülerin sayfalarını sık sık ziyaret ediniz.

Tezsiz yüksek lisans başvurularının tezli yüksek lisans başvurularından temelde ALES dışında bir farkı bulunmamaktadır.  Tezli programlara yapılan başvurularda olduğu gibi istenen ALES puanına bir çok üniversitede artık gerek yoktur.Diğer kriterlere sahip olarak başvurunuzu yaparsınız ve eğer varsabilim sınavı, mülakat gibi sınavlara girer ve kabul edilirseniz kesin kayıt belgeleriyle birlikte kayıt yaptırarak eğitiminize başlarsınız. 

Tezsiz Yüksek Lisans Veren Üniversiteler 

Aslında “tezsiz yüksek lisans veren üniversite” diye bir durum söz konusu değildir.  Bir çok üniversitenin tezsiz yüksek lisans programı ya da programları vardır.  Bazı üniversitelerde az sayıda iken bazılarında daha fazla sayıda tezsiz yüksek lisans programı olabilir. 

Örnek vermek gerekirse Marmara Üniversitesi’nde Çalışma Ekonomisi, Yönetim Organizasyon, İktisat, Sinema gibi onlarca sayıda ve farklı alanda tezsiz yüksek lisans programı varken Sakarya Üniversitesi’nde Bilişim Teknolojileri, Mühendislik Yönetimi, İşletme gibi bir kaç alanda tezsiz yüksek lisans programı verilmektedir. 

Hem devlet hem de vakıf üniversiteleri tezsiz yüksek lisans programları veriyorlar.

 

 

Tezsiz Yüksek Lisans ile Tezli Yüksek Lisans Arasındaki Farklar Nelerdir?

Aradaki en büyük fark yüksek lisans programını tamamlamak için tez hazırlanıp hazırlanmamasıdır. Tezsiz yüksek lisans programı genelde bir öğretim yılında biterken tezli yüksek lisans programında ilk sene dersler alınıp ikinci sene tez çalışmaları yapılmaktadır.

Diğer bir fark eğitim ücretleri ile ilgilidir. Tezli yüksek lisans için ortalama 129 TL (2009-2010) dönem harcı ödenirken (yıllık toplam 258 TL) tezsiz yüksek lisans için ortalama 4.000-10.000 TL arası bir ödeme yapmanız gerekmektedir. Bunun bir nedeni derslerin çoğu zaman ikinci öğretim olarak adlandırılan akşam saatlerinde yürütülmesi ve üniversitenin eğitmenlerine bu mesai dışı saatler için ekstra ödeme yapmak durumunda olmasıdır.

Tezsiz Yüksek Lisans aslında Fen Edebiyat Fakültesi mezunlarına formasyon kazandırmak için başlatılmış bir uygulamadır.Zaman içerisinde öğrencilerin ve üniversitelerin karşılıklı beğenileriyle farklı alanlarda devam edip bugünkü şeklini almıştır.
Bir diğer fark tezsiz yüksek lisans için yabancı dil şartının aranmamasıdır. Buna ek olarak bölüm farklılıkları da geri plandadır.  Yani tezli yüksek lisans için başvuru yaptığınızda genel olarak başvurduğunuz yüksek lisans programı ile alakalı bir lisans programından mezun olmanız tercih edilirken  (farklı bölümlerden de kabul edilebilirsiniz) tezsiz yapmak istemeniz durumunda çoğu zaman istediğiniz programa başvuru yapıp kabul alabiliyorsunuz. (istisnalar mevcuttur. Bazı durumlarda tezsiz yüksek lisans için de alakalı lisans mezuniyeti aranmaktadır. Bu konuda da inisiyatif ilgili üniversite ve enstitüdedir)

Tezsiz Yüksek Lisans Yapanlar Doktoraya Başvurabiliyorlar Mı?

Bu konuda yönetmelik zaman içerisinde bazı değişiklikler gösterse de tezsiz yüksek lisans mezunlarının doktoraya başvuru yapmaları için bir engel söz konusu değildir.  Fakat tez hazırlama aşamasında bulunmamış yani bir konu üzerinde ciddi anlamda araştırma yapmamış birisinin doktoraya kabul edilme ihtimali tezli yüksek lisans mezununa göre daha düşük olabilir. Sonuç olarak inisiyatif enstitüde ve sizi değerlendirecek olan öğretim görevlilerindedir. Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği’nde belirtildiği gibi yasal olarak tezsiz yüksek lisans mezununun doktoraya başvurması ve kabul edilmesi için bir engel söz konusu değidir. Başvurunuzu yapabilir ve lisans eğitiminizden sonra doktoraya kabul edilebilirsiniz.

Tezsiz Yüksek Lisans Mezunu Araştırma Görevlisi Olabilir Mi? 

Tezsiz Yüksek Lisans mezunları da araştırma görevlisi olabilir. Bu konuda inisiyatif üniversite ve enstitüdedir. Mevzuata göre bu konuda bir engel söz konusu değildir.

Tezsiz Yüksek Lisans Programlarını Daha Çok Kimler Tercih Ediyor?

Üniversitelerin fen ve edebiyat bölümü mezunları: Tarih, sosyoloji, fizik, kimya, matematik bölümü mezunu olup orta öğretim kurumlarında öğretmenlik yapmak isteyenler Eğitim Bilimleri Enstitüleri’ninaçmış olduğu “alan öğretmenliği” yüksek lisans programlarına başvuruyor ve üç dönem devam ediyorlar.

Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okullarda okul yöneticisi ve müfettiş olmak isteyenler: MEB okul yöneticisi ve müfettiş atarken “eğitim yönetimi, teftişi, ekonomisi ve planlaması” tezsiz yüksek lisans programını veya “eğitim yönetimi ve teftişi” alanındaki yüksek lisans programını bitirmiş olmayı gerekli görüyor. MEB, atama sürecinde sınav ve kurs gibi çeşitli mekanizmaları da kullanıyor ama belirtilen yüksek lisans programlarını bitirmiş olmak bu işi yapmak isteyenlere büyük avantaj sağlıyor.

Kendilerine yeni seçenekler yaratmak isteyenler: Yeni mezun olmuş, ne yapacağını bilemeyen ya da iş bulamamış gençler, tezsiz yüksek lisans programlarına katılarak kendi alanlarını başka bir alanla birleştirmeyi tercih ediyor ve böylelikle kendileri için yeni seçenekler yaratıyorlar. Örneğin kimyadan mezun olmuş biri işletmede yüksek lisans yaparak kendine yeni bir özellik katmış oluyor. Uzmanlar bunun son yıllarda Türkiye’de de çok yaygınlaştığını ve bu durumun iş arayanlar için tercih edilmeyi kolaylaştırdığını söylüyor. Tezsiz yüksek lisans programı, zaten çalışmakta olan (kamu kuruluşlarında) birine derece vermiyor ama o kuruluştaki konumunu etkiliyor.

Tezsiz Yüksek Lisans Başvuruları Nasıl Yapılıyor? 

Tezsiz Yüksek Lisans Başvuruları da Tezli Yüksek Lisansta olduğu gibi yapılıyor.Tek farkı artık bir çok üniversitede Tezsiz programlar için ALES şartı aranmadığı için bu sınava girmenize gerek kalmıyor. Diğer gerekli belgeleri de(transcript, diploma vb.) tamamlayarak ilgili enstitüye başvurunuzu yapıyorsunuz. 

Tezsiz Yüksek Lisans Ücretleri 

Tezsiz yüksek lisans devlet üniversitelerinde de yapılsa ücretleri yüksektir. Tezli yüksek lisans ücretleri ile kıyaslanamaz. Devlet üniversitelerinde tezli yüksek lisans programları için sadece YÖK tarafından belirlenen dönemlik harçlar ödenirken tezsiz yüksek lisans programları için 4.000 -10.000 TL arası ödemeler yapılmaktadır.

Bunun nedeni tezsiz yüksek lisans programlarının genelde mesai saatleri dışında yapılması ve öğretim görevlilerinin mesai dışı ders ücretlerinin bu şekilde karşılanmasıdır.

Tezsiz yüksek lisans programları için devlet üniversiteleri ile vakıf üniversitelerinin fiyatları arasında çok fazla fark bulunmamaktadır.

Bu yazının kalıcı bağlantısı http://lisansmatematik.com/yuksek-lisans/yuksek-lisans/tezsiz-yuksek-lisans-programi/